అధ్యాయం 11 / 14 · భాగం 1 / 2

ప్రవక్త హబక్కూకు తన ఈ ప్రార్థనలో తీవ్రమైన నష్టాన్ని చవిచూశాడు, కేవలం చేతుల మీదుగానే కాదు

ఈ తెలుగు ఎడిషన్ యంత్ర సహాయంతో అనువదించబడింది; సమీక్ష కొనసాగుతోంది. అధ్యయనానికి ఆంగ్ల మూల గ్రంథమే ప్రామాణికం. తప్పులు కనిపిస్తే [email protected]కు రాయండి.

మృగముల నాశనము, అనగా, "మీరు దేశమును నాశనము చేసిరి; పశువులన్నిటిని తోలుకొనిపోయిరి; మీ స్వంత కోరికల ప్రకారము, మీరు జయించిన మనుష్యుల మీద మీరు నిరంకుశత్వమును ప్రదర్శించిరి.

మీకు కూడా అదే జరుగుతుంది, వగైరా."

18. విగ్రహం వలన ఏమి ప్రయోజనం? ఇంతవరకు కల్దీయుల రాజ్యానికి వ్యతిరేకంగా ప్రవక్త చేసిన హెచ్చరికలను మనం చూశాము. చివరగా, ఇక్కడ ఆయన ఒక విధమైన ఎగతాళిని జతచేస్తున్నాడు. ఈ విషయంలో మోషేను అనుకరిస్తున్నాడు. మోషే కూడా, సత్య దేవుని నుండి మరియు ఆయన ఆరాధన నుండి వైదొలగి విగ్రహారాధకులుగా ఉన్న ఇశ్రాయేలీయులను ఇదే విధంగా ఎగతాళి చేస్తూ, "ఇప్పుడు మీ దేవుళ్ళు ఎక్కడ ఉన్నారు, మొదలైనవి?" అని వారితో అన్నాడు.17 ఈ విధంగా ప్రవక్త ఇక్కడ కూడా కల్దీయుల రాజును మరియు రాజ్యాన్ని ఎగతాళి చేస్తున్నాడు, ఇలా అంటున్నట్లుగా: "చూడండి, మీకు దురదృష్టం వస్తుందని నేను ముందే చెప్పాను; మీరు నాశనమవుతారు, మీ రాజ్యాన్ని కోల్పోతారు, మీ బందీలు పట్టుకుపోబడతారు, ఎందుకంటే మీ పాపాలన్నీ దీనికి అర్హమైనవే. కానీ ఇప్పుడు మీరు సత్య దేవుళ్ళుగా ఆరాధించి ప్రార్థించే మీ దేవుళ్ళు మీకు సహాయం చేయనివ్వండి! వారిని పిలవండి! వారు ఇప్పుడు మిమ్మల్ని ఈ విపత్తు నుండి విడిపించనివ్వండి, మొదలైనవి. కానీ వారు మూగ విగ్రహాలు, నిశ్శబ్ద రాళ్ళు అయినప్పుడు వారు మీకు ఎలా సహాయం చేయగలరు?" ఆయన వారి విగ్రహాలను "మూగ విగ్రహాలు, నిశ్శబ్ద రాళ్ళు" అని గట్టిగా నొక్కి చెబుతాడు. నిజానికి, ఆయన చెప్పేది ఏంటంటే: "చివరకు మీ విగ్రహాలు నిజమైన దేవుళ్ళు కావని మీరు అర్థం చేసుకున్నారు."

మీరు తీవ్ర నిరాశలో ఉన్నప్పుడు, వారు మీకు ప్రత్యేకంగా సహాయం చేయవలసిన సమయంలో, వారు మీకు సహాయం చేయలేరు.

ఈ విధంగానే యూదులు ఇతర దేశాలను ఎగతాళి చేసేవారు, కీర్తనలో (Ps. 115:3–6) ఇలా ఉంది: "జనముల విగ్రహములు వెండి బంగారముగాను, మనుష్యుల చేతిపనియై యున్నవి; వాటికి నోరున్నను అవి మాట్లాడవు; వాటికి చెవులున్నను అవి వినవు, మొదలైనవి. అయినను మన దేవుడు పరలోకమందున్నాడు. ఆయన తాను కోరినవన్నియు నెరవేర్చెను." అదే విధంగా ప్రవక్త కూడా ఈ పోలికను జోడిస్తున్నాడు, ఎందుకంటే ఆయన సత్యదేవునికి మరియు దేశాల విగ్రహాలకు మధ్య వ్యత్యాసాన్ని చూపిస్తున్నాడు.

20. అయితే ప్రభువు తన పరిశుద్ధ ఆలయమందున్నాడు; భూలోకమంతయు ఆయన ముఖము యెదుట మౌనముగా ఉండవలెను. అనగా, మన దేవుడు జీవించే విధానం వల్ల భూలోకమంతయు ఆయన ఎదుట వణికి మౌనముగా ఉంటుంది. లోకం మూగబోతుంది, ఆయన ఎదుట గుసగుసలాడుటకు కూడా సాహసించదు. యెషయా గ్రంథంలో (యెషయా 41:1) మనకు ఉన్నట్లుగా: "ద్వీపములు నా యెదుట మౌనముగా ఉండవలెను, మొదలైనవి." ఇది నిస్సందేహంగా ఒక సంక్షిప్త వాక్యమే, కానీ ఎంత సంక్షిప్తంగా ఉన్నప్పటికీ, అది అత్యంత ప్రాముఖ్యమైన విషయాలను కలిగి ఉంది, ఎందుకంటే అది పాత మరియు కొత్త నిబంధనలు రెండింటినీ కలిగి ఉంది. లేఖనాలలో "ప్రభువు ముఖము" అనే పదం, ప్రభువు మనకు తెలియబడి, ప్రత్యక్షమైనప్పుడు ఆయన గురించిన జ్ఞానాన్ని లేదా ఆయన రాకను సూచిస్తుంది. కాబట్టి సువార్త ప్రత్యక్షమవకముందు, దేవుడు లోకంలో తెలియబడ్డాడు, కానీ సువార్త ప్రత్యక్షమైనప్పటి నుండి ఆయన మరింత సంపూర్ణంగా తెలియబడ్డాడు. దేవుని గురించిన ఈ జ్ఞానం నుండి ప్రతి మనిషి తన కిరీటపు మహిమను పొందుతాడు, తద్వారా ప్రభువును తప్ప మరెవరినీ గూర్చి గర్వపడటానికి ఏమీ లేదు, మొదలైనవి.

"భూలోకమంతయు యెహోవా సన్నిధిని మౌనముగా ఉండుట" అనగా ప్రవక్త ఇక్కడ చెప్పినదాని అర్థం ఇదే.

ప్రవక్త హబక్కూకు తన ఈ ప్రార్థన విషయంలో అనువాదకుల చేతిలోనే కాకుండా వ్యాఖ్యాతల చేతిలో కూడా తీవ్రమైన నష్టాన్ని చవిచూశాడు. దాదాపు వ్యాఖ్యాతలందరూ ఎంత భిన్నమైన అభిప్రాయాలను కల్పించారంటే, వారి రచనలన్నిటి నుండి ప్రవక్త తన ప్రార్థనలో ఏమి చూశాడో ఈనాటికీ అస్పష్టంగానే మిగిలిపోయింది. ఎందుకంటే, నేటికీ గ్రీకు మరియు హీబ్రూ భాషలలోని రచయితలు ఒకరితో ఒకరు విభేదిస్తున్నారు. జెరోమ్, ప్రవక్త యొక్క అర్థం లేదా ఉద్దేశ్యం గురించిన తన తీర్పులోనే కాకుండా వ్యాకరణ విషయాలలో కూడా తరచుగా ఘోరంగా తడబడ్డాడు. అతని వ్యాకరణ దోషాలు ఎంత తీవ్రమైనవంటే, కొన్నిసార్లు హీబ్రూ అక్షరాలపై పరిమిత పరిజ్ఞానం ఉన్న వ్యక్తి కూడా జెరోమ్ తప్పు చేశాడని చాలా ఖచ్చితంగా చెప్పగలడు. నేను ప్రత్యేకంగా ఆశ్చర్యపోయే విషయం ఏమిటంటే, శ్రేష్ఠుడైన మరియు సర్వోన్నతుడైన దేవుడు ఇంతటి ప్రసిద్ధులైన మరియు అసాధారణమైన పాండిత్యం గల వ్యక్తులు ఇంతటి చిన్నపిల్లల వంటి తప్పులు చేయడానికి ఎందుకు అనుమతించాడు. ఆ తర్వాత వారు ఆ ఆలోచనలను విడివిడిగా వివరిస్తారు; వారు పర్షియన్ల రాజు గురించిన ఒక వాక్యాన్ని—మరియు ఇంకేమిటో నాకు తెలియదు—మరియు క్రీస్తు యొక్క శ్రమల గురించిన మరొక వాక్యాన్ని వివరిస్తారు. నాకు సాధ్యమైనంత వరకు, ఆ వ్యాఖ్యాతలందరి అభిప్రాయాలను తిరస్కరించి, నేను నేరుగా ప్రవక్త యొక్క అసలు అర్థానికి వెళ్తాను.

1. అజ్ఞానుల పక్షాన హబక్కూకు చేసిన ప్రార్థన. ఈ శీర్షిక ఇది ఒక పాట కాక ప్రార్థన అని స్పష్టంగా ధృవీకరిస్తుంది, ఎందుకంటే అతను దేవుణ్ణి ఒప్పుకొని స్తుతిస్తూ, చెర నుండి విమోచన కోసం అడుగుతున్నాడు. మోషే పాడకుండా ప్రార్థించినట్లే, ఇది మొత్తం విషయం యొక్క సారాంశం; అతను దేవుని ముందు సాగిలపడి, తన ఆపదను ఒప్పుకొని, విమోచన కోసం ప్రార్థించాడు. కీర్తన 7 దాని శీర్షికలో చేసినట్లే, హబక్కూకు కూడా శీర్షికలో "అజ్ఞానుల పక్షాన" అనే పదబంధాన్ని చేర్చాడు. కాబట్టి, అజ్ఞానం అనేది నిర్దోషత్వాన్ని తప్ప మరేమీ సూచించదు, యోబు చెప్పినప్పుడు ఇది స్పష్టమవుతుంది: "నేను స్వస్థవంతుడనైనను, నా ఆత్మ ఈ విషయమై అజ్ఞానిగా ఉండును," అంటే, "నేను స్వస్థవంతుడనైనప్పటికీ, దేవుని ఎదుట నేను దేని గురించీ పూర్తిగా అజ్ఞానిగా ఉన్నట్లుగా, ఏదీ నాకు సంబంధించినది కానట్లుగా ప్రవర్తించవలసి వస్తుంది." ఏడవ కీర్తన మొత్తం ఈ దిశగా సూచిస్తుంది, అది ఇలా చెబుతుంది (Ps. 7:3): "ఓ నా దేవా, నేను ఇది చేసివుంటే, నా చేతులలో ఏదైనా తప్పు ఉంటే, మొదలైనవి," దీని అర్థం:

నాకు ఏమాత్రం తెలియని నింద నాపై మోపబడుతోంది; ఈ విషయంలో నేను నిర్దోషినైనప్పటికీ, వారు నన్ను దుర్మార్గుడని నిందిస్తున్నారు, మొదలైనవి. అందువల్ల ప్రవక్త "అజ్ఞానుల కొరకు," అనగా తన కొరకు మరియు నిర్దోషులుగా చెరపట్టబడిన ఇతర దైవభక్తిగల ప్రజల కొరకు ప్రార్థిస్తున్నాడు. ఇతరులు చెరకు అర్హులైన పాపం గురించి వారి మనస్సాక్షికి నిజంగా తెలియదు కాబట్టి, ప్రభువు వారిని తిరిగి తీసుకురావడానికి ఇష్టపడాలని అతను ప్రార్థిస్తున్నాడు. ఈ విధంగా, యుద్ధాలలో తరచుగా జరిగే విధంగా, దోషులు మరియు నిర్దోషులు సమానంగా బాధించబడుతున్నారని అతను వాపోతున్నాడు. ఉదాహరణకు, ప్రవక్త యిర్మీయా అనేక ఇతర దైవభక్తిగల ప్రజలతో పాటు చెరలోకి తీసుకువెళ్ళబడ్డాడు. నాకు దీని అర్థం ఇదే అనిపిస్తుంది, మరియు నేను దీనిని మరే విధంగానూ అర్థం చేసుకోలేను. ఈ విధంగా ఈ ప్రార్థన మునుపటి ప్రవచనంతో చాలా చక్కగా ఏకీభవిస్తుంది. ఈ వ్యాఖ్యానానికి నేనే ఏకైక ఆధారం అయినప్పటికీ, నేను పొరపాటు పడ్డానని నేను అనుకోను.

2. ఓ ప్రభువా, నేను నీ గూర్చిన వార్త విని భయపడ్డాను. లేఖనాల్లో మనం చూడగలిగినట్లుగా, ఇతర ప్రవక్తలు కూడా అలవాటుగా చేసే పనినే హబక్కూకు ఈ ప్రార్థనలో చేస్తున్నాడు, అంటే, వారు వెంటనే ప్రారంభంలోనే కొన్ని చిన్న వచనాలలో మొత్తం విషయం యొక్క సారాంశాన్ని తెలియజేస్తారు. ఆ తర్వాత వారు దేవుని అద్భుత కార్యాలను వివరంగా చెప్పడానికి దానిని విస్తరిస్తారు. వారు దీనిని దేవునికి స్తుతిగా మరియు కృతజ్ఞతగా చేస్తారు. న్యాయాధిపతుల గ్రంథం 5వ అధ్యాయంలో, విజయం సాధించిన తర్వాత దెబోరా మరియు బారాకు కూడా అదే పని చేస్తారు. మొదట వారు కొన్ని మాటలలో విషయం యొక్క సారాంశాన్ని తెలియజేస్తారు; ఆ తర్వాత వారు వెంటనే ఐగుప్తు నుండి ఇశ్రాయేలీయుల నిర్గమనాన్ని వివరించడం మరియు దేవుని అద్భుత కార్యాలను చెప్పడం ప్రారంభిస్తారు, ఆ భాగంలో మనం సులభంగా చూడవచ్చు. Ps. 18:7లో కూడా ఇదే జరుగుతుంది. మొట్టమొదటగా ప్రవక్తయైన దావీదు తన కారణాన్ని, తన శ్రమను చర్చిస్తాడు, కానీ వెంటనే ఐగుప్తు నుండి నిర్గమనం యొక్క వృత్తాంతం వైపు తన దృష్టిని మళ్లిస్తూ ఇలా అంటాడు: "అప్పుడు భూమి కంపించి మ్రోగెను; పర్వతముల పునాదులు వణకెను, మొదలైనవి." అదేవిధంగా, Ps. 68:7–10 లో దావీదు, మృతులలో నుండి లేచి పరలోకానికి ఆరోహణమయ్యే క్రీస్తు గురించి, సువార్త ద్వారా బయలుపరచబడబోయే కృప గురించి మాట్లాడబోతున్నాడు. ప్రాచీన కాలంలోని మునుపటి కథలను పునరావృతం చేయడం ద్వారా అతను మార్గాన్ని సిద్ధం చేశాడు, అంటే, దేవుడు ఇశ్రాయేలీయులను ఐగుప్తు నుండి నడిపించినప్పుడు, వారికి ముందుగా వెళ్ళినప్పుడు, వారికి మార్గనిర్దేశం చేసినప్పుడు, పరలోకం నుండి వారికి ఆహారం ఇచ్చినప్పుడు, మొదలైన సందర్భాలలో ఆయన హస్తం ద్వారా జరిగిన అద్భుతాలను అతను వివరించాడు. ఐగుప్తు నుండి నిర్గమనం యొక్క ఈ వృత్తాంతాన్ని మిగిలిన అన్ని కథలకు ప్రారంభ బిందువుగా పునరావృతం చేయడం, దానిని తరచుగా ప్రస్తావించడం, పునరావృతం చేయడం మరియు ఇతర కథలను దానికి అనుసంధానించడం హెబ్రీ భాష యొక్క ఒక లక్షణం. ఈ సందర్భంలో ప్రవక్తయైన హబక్కూకు కూడా స్పష్టంగా ఇదే పని చేస్తున్నాడు. అతను విమోచనను కోరినప్పుడు, అన్నిటికంటే ముందుగా దేవుని ఈ అద్భుత కార్యాన్ని చేర్చి, క్రీస్తు యొక్క శ్రమలను వర్ణించే ఒక చిత్రపటాన్ని పూర్తిగా వివరించి కళ్ళముందు ఉంచినట్లుగా, దేవుని యొక్క వివిధ అద్భుత కార్యాలను ఏకరువు పెట్టే ఒక వస్త్రంలా దానిని అల్లుతాడు. అతను దేవుని యొక్క ఈ అద్భుతాలన్నిటి ద్వారా తనను తాను బలపరుచుకుంటాడు, మొదలైనవి. కాబట్టి భావం ఇది: "ఓ ప్రభువా, నీ గురించి చెప్పబడినది, అనగా నీ అద్భుతాలన్నిటి గురించి, నీ ప్రజల పట్ల నీవు చేసిన నీ దయగల కార్యాల గురించి, ఎవరికి నీవు నీ గొప్ప మంచితనాన్ని చూపించావో వారి గురించి నేను విన్నాను." ఇదే భావం కీర్తనలో కూడా ఉంది: "ఓ దేవా, మేము మా చెవులతో విన్నాము, మా పితరులు మాకు చెప్పారు, మొదలైనవి."

నేను భయపడ్డాను, అంటే, "మీ అద్భుత కార్యాల గొప్పతనం వలన, మీ ఈ గొప్ప, గంభీరమైన మంచితనాన్ని నేను అనుభవించినప్పుడు, నాలో ఒక విధమైన భక్తిభావం ఆవరించి, నన్ను తీవ్రంగా భయపెట్టింది."

ఆధ్యాత్మిక వ్యక్తులు దేవుని అద్భుత కార్యాలు మరియు దైవిక మంచితనపు ఉదాహరణల గురించి విన్నప్పుడు, ఆ విషయాన్ని మరింత లోతుగా ధ్యానించడం ద్వారా గ్రహిస్తారు కాబట్టి, వారు భయభక్తులను మరియు భక్తిభావాన్ని పొందుతారు. అయితే, ఈ విషయాలను పైపైన చదివే ఇతర వ్యక్తులు అటువంటి భక్తిభావాన్ని, భయాన్ని అనుభవించరు.

ఓ ప్రభూ, సంవత్సరముల మధ్యలో నీ కార్యమును నూతనపరచుము. లాటిన్ అనువాదకుడు చేర్చిన "దానిని" అనే పదం అనవసరం. హీబ్రూ భాషలో ఇటువంటి వాక్యభాగం ప్రారంభంలో సాపేక్ష సర్వనామం చాలా తరచుగా ఉంచబడుతుంది, ఉదాహరణకు Ps. 1:4 లో: "దానిని గాలి భూమి ఉపరితలం నుండి తరిమివేస్తుంది, మొదలైనవి."2 నా అభిప్రాయంలో దీని అర్థం ఇది: "ఓ ప్రభూ, నీవు చేయుటకు అలవాటుపడిన కార్యమును చేయుము. నీవు చేయుటకు అలవాటుపడిన కార్యం ఇదే, అనగా, సంవత్సరముల మధ్యలో నీవు నీ కార్యమును పునరుజ్జీవింపజేస్తావు, దానిని తెలియజేస్తావు, మరియు కోపంలో కరుణను జ్ఞాపకం చేసుకుంటావు." "సంవత్సరముల మధ్యలో" అనే పదబంధం ద్వారా ప్రవక్త ఏమి ఉద్దేశించాడో తెలుసుకోవడానికి వ్యాఖ్యాతలందరూ విచిత్రమైన రీతులలో తమను తాము హింసించుకున్నారు. సాధారణ ఏకాభిప్రాయంతో, అది గాడిద మరియు ఎద్దును సూచిస్తుందని వారు కోరుకుంటున్నారు, వాటి మధ్య శిశువు ఉంటుంది.

కథనం ప్రకారం, క్రీస్తు పశువుల తొట్టిలో పడుకొని ఉన్నాడు.3 ఈ అభిప్రాయం ఎంత అసమర్థమైనదో మరియు ఈ వాక్యభాగానికి ఎంత అనుచితమైనదో ఎవరికి కనిపించడం లేదు? మొదట, నేను హెబ్రీ భాష నుండి అనువదిస్తాను: "ప్రభూ, రాబోయే సంవత్సరాలలో నీ కార్యాన్ని నూతనపరచుము." దీని అర్థం: "నేను ఇప్పుడు అడుగుతున్న నీ కార్యాన్ని సంవత్సరాల తరబడి ఆలస్యం చేయవద్దు. మాకు సహాయం చేయుము. మమ్మల్ని బానిసత్వం నుండి విడిపించుము, ఎందుకంటే బానిసత్వపు కాలం మాకు చాలా సుదీర్ఘంగా అనిపిస్తోంది. ఓ ప్రభూ, నీ కార్యాన్ని నిలబెట్టుము; దానికి జీవం పోయుము."

ఇతర ప్రవక్తలు వాగ్దానం చేసినవాటిని నెరవేర్చు, ఎందుకంటే ఈ ఆలస్యం మాకు చాలా ఎక్కువ అనిపిస్తుంది, మొదలైనవి." ఆయన చాలా తీవ్రమైన పదాలను ఉపయోగిస్తున్నారు; తీవ్రమైన కష్టాల్లో, బాధల్లో, గొప్ప ప్రమాదంలో ఉన్నవారు ఉపయోగించే రకమైన పదాలు అవి. తమ పని అయిపోయిందని వారు అనుకున్నప్పుడు, అంతటా నిరాశ ఆవరించి, తప్పించుకోవడానికి ఆశ లేనప్పుడు, అప్పుడు ప్రభువు వారికి తోడుగా ఉండి సహాయం చేస్తాడు. ఈ విధంగా ప్రభువు వారి మధ్యలో - 57 సంవత్సరాలు తోడుగా ఉంటాడు, అంటే, కీర్తనలో మనం చూసినట్లుగా, ఆయన కష్టాల మధ్యలో మరియు సరైన సమయాల్లో సహాయకుడు.

(Ps. 138:7). యోబు కూడా ఈ విధంగా మాట్లాడుతాడు: "మీ పని అయిపోయిందని మీరు అనుకున్నప్పుడు, మొదలైనవి."4 ఐగుప్తు నుండి ఇశ్రాయేలీయులు సముద్రం గుండా బయలుదేరిన నిర్గమనం గురించిన విషయాలన్నింటినీ ఆయన మనకు గొప్పగా బోధిస్తున్నాడు. ఫరో తన సైన్యమంతటితో వారిని తరుముతూ, వారి పని అయిపోయిందని వారు అప్పటికే అనుకుంటున్నప్పటికీ, వారు సముద్రాన్ని సురక్షితంగా దాటారు. ఆయన అరణ్యంలోని ఒక బండ నుండి వారికి నీరు ఇచ్చాడు; ఆకాశం నుండి ఆహారం పడింది, మొదలైనవి. దీని తరువాత వచ్చేది కూడా అదే.

సంవత్సరాల మధ్యలో దీనిని తెలియజేయుము, అనగా, "ఓ ప్రభూ, చివరికి నీవు ప్రత్యక్షమవ్వుము. అనేక సంవత్సరాలు గడిచిపోయాయి; మా చెర బాధాకరమైనది. కాబట్టి ఆలస్యాన్ని, నిరీక్షణను ముగించుము; నిరీక్షణను, ఆలస్యాన్ని తొలగించుము."

నీవే మా దేవుడవని చూపించు. మమ్మల్ని విమోచించు; ప్రియ ప్రభూ, దీనిని అంతం చేయుము, వగైరా."

కోపంలో దయను జ్ఞాపకం చేసుకోండి. నేను హెబ్రీ భాష నుండి దీనిని ఈ విధంగా అనువదిస్తాను: "శ్రమలో దయను జ్ఞాపకం చేసుకోండి." ఆయన దేవుడు పడిన శ్రమ గురించి మాట్లాడటం లేదు, కానీ మనం పడిన శ్రమ గురించి మాట్లాడుతున్నాడు. బెర్నార్డ్ ఈ వాక్యభాగాన్ని చాలా అందంగా వివరిస్తాడు, కానీ అతని అభిప్రాయం ఈ వచనంలో చెప్పబడలేదు; ఈ సందర్భంలో అది అప్రస్తుతం. ఈ వచనంలో మనం "శ్రమ" అని అనువదించే హెబ్రీ పదం Ps. 4:4లో కూడా ఉంది: "కోపపడండి, కానీ పాపం చేయవద్దు." దీని అర్థం, "శ్రమపడవద్దు, పాపం చేసేంతగా, కోపానికి చోటివ్వేంతగా అసహనానికి గురికావద్దు." కాబట్టి ప్రవక్త యొక్క అర్థం ఇదే: "ప్రభూ, మా శ్రమలో గాని మా ఆందోళనలో గాని కరుణను జ్ఞాపకం చేసుకో, తద్వారా మేము శ్రమకు లోనుకాకుండా ఉంటాము," అని కీర్తనకారుడు Ps. 85:8 లో చెప్పినట్లుగా: "ప్రభువు నాకు ఏమి సెలవిస్తున్నాడో నేను విననివ్వు, మొదలైనవి," పరిశుద్ధులు అవివేకులుగా మారకుండా, అనగా, వారు దీర్ఘకాలిక శోధనకు లోనై, చివరికి దేవునిపై సణుగుకోకుండా ఉండేందుకు. ప్రభువు తన సొంత స్థలంలో మరియు తన సొంత సమయంలో ఉంటాడు, అపొస్తలుడు చెప్పినట్లుగా (1 కొరింథీ. 10:13): "దేవుడు నమ్మదగినవాడు, మరియు ఆయన మీ శక్తికి మించిన శోధనకు మిమ్మల్ని లోనుకానివ్వడు, కానీ శోధనతో పాటు తప్పించుకునే మార్గాన్ని కూడా కల్పిస్తాడు."

3. దేవుడు దక్షిణం నుండి వచ్చాడు.5 నేను ఇంతకుముందు చెప్పినట్లుగా,6 లేఖనాల్లోని ప్రవక్తలు మరియు ఇతర పవిత్ర పురుషులు ప్రార్థన చేసేటప్పుడు, తమ ప్రతిపాదనను మొదటి వచనాల్లోనే తెలియజేసి, ఆ తర్వాత దేవుని స్తుతిస్తూ చేసే సుదీర్ఘ ప్రార్థనలో దానిని విస్తరించడం ఆనవాయితీ. వారు ఈ స్తుతిని దేవుని అద్భుత కార్యాలన్నిటిపై ఆధారపరుస్తారు. నేను ఇంతకుముందు చెప్పినట్లుగా, ప్రవక్త హబక్కూకు కూడా ఇక్కడ అదే చేస్తున్నాడని స్పష్టమవుతోంది; అతను దేవుని గురించి తాను చెప్పే విషయాలన్నింటినీ ఒక వస్త్రంపై అల్లి, దానిని నేస్తున్నట్లుగా ఉంది. కాబట్టి ఇక్కడ అలంకారాలు తప్ప మరేమీ ఉపయోగించబడవు, మరియు భవిష్యత్ కాలంలోని క్రియలను వర్తమాన కాలంలోనే చదవాలి.

అప్పుడు విషయాలు మరింత సులభంగా అర్థమవుతాయి. ఎలాగంటే, ఒక వ్యక్తి గోడపై చిత్రించబడిన క్రీస్తు శ్రమల చరిత్రను, ఆయన అన్ని విషయాలను వాటి వరుసక్రమంలో వివరిస్తున్నప్పుడు, తన వేలితో ఒక వ్యక్తికి చూపించినట్లుగా. అదే విధంగా హబక్కూకు దేవుని అద్భుత కార్యాలను వివరించినప్పుడు కూడా అతడిని అర్థం చేసుకోవాలి.

మొట్టమొదటగా, దేవుడు తన ప్రజలైన ఇశ్రాయేలు కొరకు చేసిన సుప్రసిద్ధ అద్భుతాలన్నిటికీ, ఒక విధంగా చెప్పాలంటే, ఐగుప్తు నుండి జరిగిన నిర్గమనమే ప్రారంభ బిందువు అని ఆయన గుర్తుచేసుకుంటాడు. ఐగుప్తు దక్షిణాన ఉంది; అందువల్ల ప్రభువు వచ్చాడని ఆయన అంటాడు.

పవిత్ర చరిత్ర మనకు చెప్పినట్లుగా (సంఖ్యాకాండము 12:16), పారాను అనేది యూదా గోత్రానికి సమీపంలో ఉన్న ఎడారి యొక్క సరైన పేరు, అక్కడ ఇశ్రాయేలీయులు చాలా కాలం పాటు నివసించారు. లేఖనాలలో దీనిని కాదేశ్ బార్నియా అనే మరో పేరుతో కూడా పిలుస్తారు.

ఆయన మహిమ ఆకాశమండలాన్ని కప్పేసింది. అనేక కీర్తనలు ఈ భావంతో, అనగా ఆకాశమండలమున మరియు భూమి మీద ఆయనను స్తుతించడమనే భావనతో నిండి ఉన్నాయి. ఉదాహరణకు: "ఎందుకంటే నీ మహిమ ఆకాశమండలమున కీర్తించబడుచున్నది" (Ps. 8:1). హబక్కూకు ఇక్కడ అదే విషయాన్ని చెబుతున్నాడు: "ఆయన తన కొరకు ఏర్పరచుకొనిన ప్రజలను ఐగుప్తులో నుండి నడిపించిన ఆ అద్భుత కార్యమునుబట్టి, దేశములన్నిటిలో ఆయన నామము, మహిమ, మరియు ఘనత స్తుతించబడుచుండెను."

తరువాత వచ్చే విషయాలు ఇదే నిజమైన అర్థమని చూపిస్తాయి.

మరియు భూమి ఆయన స్తుతితో నిండిపోయింది. Joshua 2:9–11లో రాహాబు ఈ విధంగా మాట్లాడుతుంది: "యెహోవా మీకు ఈ దేశాన్ని ఇచ్చాడని, మరియు మీ భయం మాపై పడిందని, మరియు ఈ దేశ నివాసులందరూ మీ ముందు కరిగిపోతున్నారని నాకు తెలుసు. ఎందుకంటే యెహోవా మీ ముందు ఎర్ర సముద్రపు నీటిని ఎలా ఎండబెట్టాడో మేము విన్నాము, మొదలైనవి. ఎందుకంటే మీ దేవుడైన యెహోవా పైనున్న ఆకాశంలోను, క్రిందనున్న భూమిపైను దేవుడుగా ఉన్నాడు."

4. ఆయన తేజస్సు వెలుగు వలె ఉండెను. మన అనువాదకుడు7 'తేజస్సు' అని అనువదించిన దానిని మరింత ఖచ్చితంగా 'కిరణం', 'ప్రకాశం' అని అనువదించవచ్చు, అంటే ఆయన కిరణాలు నలుదిశలా వ్యాపించాయి. దీని అర్థం ఏమిటంటే, దేవుని ప్రత్యక్షత మరియు బయలుపరచడం, ఆయన శక్తి యొక్క ప్రకటనలు ఎంతగానో వ్యాప్తి చెంది, సుప్రసిద్ధమై, చాలా సుదూర ప్రాంతాలకు వ్యాపించాయి; కొద్ది కాలంలోనే ఆయన కార్యాలు దేశాలన్నిటిలో వెల్లడయ్యాయి.

ఆయన చేతులకు కొమ్ములు ఉన్నాయి. ఇక్కడ ప్రస్తావించబడిన కొమ్ములను, కిరణాలు లేదా ప్రకాశం అనే అర్థాలతో కూడా అర్థం చేసుకోవాలి. మోషే ముఖం గురించి లేఖనం ఈ విధంగానే మాట్లాడుతుంది (నిర్గమకాండము 34:29): "మోషే ముఖము కొమ్ములుగలవాడై యుండెను,"8 అనగా, అతని నుండి కాంతినిచ్చే మరియు మొనదేలిన కొమ్ముల వలె కనిపించే కిరణాలు వెలువడుచుండెను.

58 అప్పుడు హెబ్రీ పదాన్ని ఈ విధంగా చదవాలి: "ఆయన చేతి నుండి వచ్చిన కొమ్ములు." ఈ పదబంధం యొక్క అర్థం ఏమిటంటే, అద్భుత కార్యాలు ఆయన చేతి నుండి కాంతి కిరణాల వలె వెదజల్లబడుతున్నాయి.

మరియు అక్కడ ఆయన తన శక్తిని మరుగుపరిచారు. ఆ వెలుగులో, ఆ ప్రక్షేపణలో, తన అద్భుత కార్యాల యొక్క ఆ ప్రకటన మరియు ప్రచురణలో ఆయన శక్తి నిలిచిపోయింది. మరో మాటలో చెప్పాలంటే, ఆయన తన ఆ అద్భుత కార్యాలను ప్రకటించలేదు; ఆయన తన కిరణాలను ఇతర దేశాలలో ప్రకాశించనివ్వలేదు, కేవలం దక్షిణ ప్రాంతంలో మరియు పారాన్‌లో మాత్రమే ప్రకాశింపజేశారు.

5. ఆయన ఎదుట మృత్యువు వెళ్ళెను. ఇక్కడ హబక్కూకు ఒక కొత్త విభాగాన్ని ప్రారంభిస్తున్నాడు, ఎందుకంటే అతను స్పష్టంగా ఒక కొత్త చిత్రాన్ని గీస్తున్నాడు; సాధారణంగా ప్రవక్తలు చేసే విధంగా, అతను ఒకదాని తర్వాత ఒకటిగా అనేక చిత్రాలను సమృద్ధిగా వివరిస్తాడు.

మనం ఈ చిత్రాల పరంపరను చూద్దాం. ఇక్కడ ఆయన ఒక కచ్చితమైన చిత్రాన్ని గీస్తున్నాడు, దీనిలో ఆయన, తర్వాత వచ్చే ఇతర చిత్రాలలో వలెనే, తాను ప్రభువు యొక్క వెలుగు మరియు కిరణాలు అని పిలిచిన దానిని, అనగా, దేశాలకు, ముఖ్యంగా చుట్టుపక్కల నివసించే వారికి తెలిసిన ఆయన యొక్క అత్యంత ప్రసిద్ధమైన అద్భుత కార్యాలను వివరిస్తాడు. హీబ్రూ నామవాచకం [ֶּד ֶב ר] కు "మరణం" మరియు "తెగులు" అనే రెండు అర్థాలు ఉన్నాయి. ఈ వాక్యభాగంలో నేను దానిని "తెగులు" అని అనువదిస్తున్నాను, ఎందుకంటే అది ప్రభువు ఐగుప్తీయులను కొట్టిన తెగులును సూచిస్తుంది, దాని ఫలితంగా ఒక్క రాత్రిలోనే మనుషులు మరియు జంతువులలోని తొలిచూలు వారందరూ చనిపోయారు. ఆ తర్వాత, తర్వాత వచ్చేది,

మరియు సైతాను వెనువెంటనే వెంబడించెను, నేను దీనిని ఇలా అనువదిస్తాను: "మరియు అతని పాదముల యొద్ద జ్వరము వ్యాపించెను," ఎందుకంటే ఆ ఇతర ప్రజలు9 అనుకుంటున్నట్లుగా హెబ్రీ నామవాచకానికి "సైతాను" అని అర్థం కాదు, కానీ ఒక రకమైన వినాశకరమైన జ్వరం అని అర్థం. ఈ రకమైన జ్వరాలు సాధారణంగా చాలా హానికరం. ఈ విధంగా ఒకే ఆలోచన రెండుసార్లు చెప్పబడింది. ఎందుకంటే ఒకే విషయాలను తరచుగా పునరావృతం చేసేది ప్రవక్తలు మాత్రమే కాదు, లేఖనంలోని ఇతర రచయితలు కూడా ఈ నమూనానే అనుసరిస్తారు.

6. అతడు నిలబడి భూమిని కొలిచాడు. మరొక చిత్రం గీయబడింది, దానిని మోషే నిర్గమకాండము 14లో కూడా వివరిస్తాడు.

ఇశ్రాయేలీయులు ఐగుప్తు నుండి బయలుదేరి వెళ్ళిన తరువాత, ఫరో దేవుని ప్రజలను నాశనం చేయాలనే ఉద్దేశంతో, రథాలు మరియు గుర్రపు సైనికులతో, పూర్తి ఆయుధాలు ధరించిన సైన్యంతో వారిని వెంబడించాడు. దేవుడు ఈ విధంగా తన ప్రజలను రక్షిస్తున్నప్పుడు, ఆ రాత్రి ఐగుప్తీయులు వెంబడించి ఇశ్రాయేలుకు హాని చేయకుండా నివారించడానికి ఒక దేవదూత ఆ రెండు సైన్యాల మధ్యలో నిలబడ్డాడు. ఐగుప్తీయుల శిబిరానికి మరియు ఇశ్రాయేలీయుల శిబిరానికి మధ్య నిలబడింది యెహోవా దూతే అని మోషే చాలా స్పష్టంగా పేర్కొన్నాడు (నిర్గమకాండము 14:19-20). హబక్కూకు "భూమిని కొలవడం" గురించి మాట్లాడినప్పుడు దీనినే ఉద్దేశించాడు. ఆ తరువాత, అతను ఇలా జతచేస్తాడు:

ఆయన చూసి జనములను వణికించెను. నిర్గమకాండము 14:24-25లో మోషే ఉపయోగించిన దాదాపు అవే మాటలను హబక్కూకు ఉపయోగించాడు, ఎందుకంటే మోషే కూడా అవే మాటలతో అదే విషయాన్ని చెప్పాడు: "యెహోవా అగ్నిస్తంభములోను మేఘస్తంభములోను ఉండి ఐగుప్తీయుల సైన్యము మీద క్రిందికి చూచి, వారి రథచక్రములను అడ్డగించి, వారు కష్టముగా నడుచుకొనేలా ఐగుప్తీయుల సైన్యమును చెదరగొట్టెను." తాను నాశనం చేయాలనుకున్న వారి హృదయాలలో భీభత్సాన్ని, భయాన్ని కలిగించినప్పుడు, దేవుడు కేవలం చూడటం ద్వారానే పోరాడతాడు. అప్పుడు వారు ఎంత బాగా ఆయుధాలు ధరించినా, సులభంగా ఓడిపోయి పడిపోయి పారిపోతారు; తమ హృదయంలో యెహోవా సన్నిధిని అనుభవించినప్పుడు వారు సహించలేరు, ఐగుప్తీయులు కూడా చెప్పినట్లే (నిర్గమకాండము 14:25): "యెహోవా మనకు విరోధముగా వారి పక్షమున యుద్ధము చేయుచున్నాడు గనుక మనము ఇశ్రాయేలు యెదుటనుండి పారిపోదాము."

అప్పుడు నిత్య పర్వతాలు చెదరగొట్టబడ్డాయి. హబక్కూకు పాలకులను, ఉన్నత వర్గాల వారిని అలంకారికంగా "నిత్య పర్వతాలు" అని పిలుస్తాడు, ఎందుకంటే వ్యవహారాల సర్వోన్నత నియంత్రణ వారి చేతుల్లో ఉండేది. మోషే ద్వితీయోపదేశకాండములో (ఆదికాండము 49:26 చూడండి)10 ఇదే విధంగా మాట్లాడుతాడు: "నిత్య కొండల కోరిక చొప్పున." నాయకుల ఆ చెదరగొట్టబడటం లేదా అవమానపరచబడటం లోకంలో ఆయన నడిచిన తీరు ద్వారా జరిగింది. నేను హెబ్రీ భాష నుండి ఈ విధంగానే అనువదిస్తాను, ఎందుకంటే హెబ్రీ పదం11 "నిత్యత్వం" మరియు "లోకం" అనే రెండు అర్థాలను ఇస్తుంది, ఉదాహరణకు Ps. 24:7: "ఓ లోక ద్వారములారా, పైకెత్తబడుడి," ఇక్కడ మనం "నిత్య ద్వారములు" అని చదువుతాము. కాబట్టి యెహోవా జనములను చెదరగొట్టి లోక నాయకులను అవమానపరచెను; ఆయన తానే లోకములో సంచరించెను, అనగా ఆయన తన ప్రజలతో జీవించెను, తాను వాగ్దానము చేసినట్లుగా వారి మధ్య నాయకుడిగాను మరియు విజేతగాను నడిచెను.

7. ఇథియోపియా గుడారాలు శ్రమలో ఉండటం నేను చూశాను. మన లాటిన్ అనువాదం అర్థం చేసుకోవడానికి చాలా కష్టంగా ఉంది, మీరు దానిని ప్రార్థన అనడం కంటే ఒక మంత్రం అని పిలవవచ్చు. ఈ వచనం నుండి ఏ నిర్ధారణకు రాలేము. ఇది మళ్ళీ చిత్రంలో మరొక భాగం, ప్రభువు యొక్క మరొక "కిరణం". మన లాటిన్ అనువాదం¹² చాలా చెడ్డది కాబట్టి, నేను దానిని హీబ్రూ నుండి ఈ విధంగా అనువదిస్తున్నాను: "ఇథియోపియన్ల గుడారాలు దుఃఖంలో ఉండటం నేను చూశాను, మిద్యాను దేశంలోని తెరలు కలత చెందాయి." మన అనువాదంలోని "శ్రమ" అనే పదం హీబ్రూలో ָאֶוֶו ן, దీని అర్థం "కష్టం" అని మేము ఇంతకు ముందు చాలాసార్లు చెప్పాము, జర్మన్‌లో "ప్రయత్నం" (Mühe), ఇది Ps. 90:10లో స్పష్టంగా ఉంది: "అయినప్పటికీ వారిలో మిగిలింది³ శ్రమ మరియు కష్టం." కాబట్టి దీని అర్థం ఇది: "యెహోవా తన ప్రజలను ఐగుప్తు నుండి అద్భుతముగాను, బలమైన హస్తముతోను, గొప్ప సూచక క్రియలతోను బయటకు రప్పించెనని విని ఇథియోపియన్లు, మిద్యానీయులు, మరియు ఇతర జనులందరూ కలవరపడి మిక్కిలి భయపడ్డారు. ఫరో తన సైన్యమంతటితో మునిగిపోయిన సమయంలోనే, యెహోవా తన ప్రజలను ఫరో చేతి నుండి విడిపించి, వారిని ఎర్ర సముద్రం గుండా అద్భుతముగా నడిపించెను, మొదలైనవి." ఇథియోపియన్లు మరియు మిద్యానీయులు సమీపంలో నివసించే జనులు, ముఖ్యంగా వారు

- 59 ఎర్ర సముద్రం యొక్క పశ్చిమ తీరంలో నివసించే ఈజిప్షియన్ అరబ్బులు అని పిలువబడ్డారు, ఎందుకంటే పటాలు చూపినట్లుగా ఆ ప్రదేశంలో ఈజిప్టుకు ఒక మార్గం ఉంది.

గుడారాలు, ఎందుకంటే జర్మనీలో లేదా ఇతర ప్రాంతాలలో మనం కట్టినంత ఖర్చుతో వారు కట్టలేదు, కానీ వారు గుడారాలలో నివసించారు. కాబట్టి ఈ రోజు మన టర్కులు జర్మన్ల అవివేకాన్ని చూసి నవ్వుతారు, ఎందుకంటే వారు ఇక్కడ శాశ్వతంగా ఉండిపోతారన్నట్లుగా చాలా అద్భుతంగా కడతారు. కానీ వారు ఈ సంప్రదాయాన్ని తమ పూర్వీకుల నుండి, అంటే అరబ్బుల నుండి పొందారు, వారి నుండే వీరు ఉద్భవించారు. తెరలు,14 అంటే, తెరలతో చేసిన గుడారాలు.

8. ఓ ప్రభూ, నీ ఉగ్రత నదుల మీదనా? ఈ వాక్యం మొత్తాన్ని, అనుకూల లేదా ప్రతికూల సమాధానాన్ని ఆశించే ఒక ప్రశ్నగా అర్థం చేసుకోవచ్చు. ఈ వాక్యంలో ప్రవక్త తన భావాలకు పూర్తి స్వేచ్ఛనిచ్చాడు.

తాను ఇంతకుముందు మాట్లాడిన ఆ గొప్ప కార్యాన్ని ప్రశంసిస్తూ ఆయన ఈ విషయంలో ఆగిపోతాడు. కాబట్టి, ఒకవేళ మనం ఈ ప్రశ్నకు ప్రతికూల సమాధానాన్ని ఆశించాలనుకుంటే, దాని అర్థం ఏమిటంటే, దేవుడు తన ప్రజలను రక్షించి, నిజంగా వెలుగును ప్రసరింపజేసిన తన కృప మరియు మంచితనం గురించి ఆయన మాట్లాడుతున్నాడు.

ఆ ప్రశ్నకు సానుకూల సమాధానం వస్తుందని మనం ఆశించినట్లయితే, ఫరోను ఎదిరించి, అతని సైన్యమంతటితో సముద్రంలో ముంచివేసిన ప్రభువు యొక్క ఉగ్రత మరియు ఆగ్రహం గురించి ఆయన మాట్లాడుతున్నాడు. అయితే, నా అభిప్రాయం ప్రకారం, కీర్తనలో (Ps. 95:11) ఉన్నట్లుగా, హెబ్రీ ప్రశ్నకు ప్రతికూల సమాధానం రావాలి: "కాబట్టి వారు నా విశ్రాంతిలో ప్రవేశించకూడదని నా కోపంలో నేను ప్రమాణం చేశాను."15 మరియు ఈ విధంగా, నిరాకరణ ద్వారా, ఆయన ఈ విధంగా ఒక ధృవీకరణ చేస్తున్నాడు: "నీవు విరోధుల మీద కోపించావు; నీవు వారిని నాశనం చేశావు, కానీ నీవు మమ్మల్ని రక్షించావు."

ఆయన మనలను నదుల గుండా నడిపించడం మన మీద ఆయనకున్న కోపానికి సూచనలు కావు కదా? ఎంతమాత్రం కాదు. ఎందుకంటే, సమస్త జనులు మన మీద కోపంతో రగిలిపోతున్నప్పుడు ఆయన ఎంతో దయతో మనలను కాపాడును. ఆయన మనలను నదుల గుండా అద్భుత రీతిలో సురక్షితంగా నడిపిస్తాడు. ఈ అర్థాన్ని నేను ఆమోదించడానికి కారణం ఏమిటంటే, ఈ సందర్భంలో ప్రవక్త రథాల వలన కలిగే భద్రతను వివరిస్తున్నాడు. ఎందుకంటే, సంఖ్యాకాండము నుండి స్పష్టంగా తెలిసినట్లుగా (సంఖ్యాకాండము 7:2 మొదలైనవి చూడండి), ఇశ్రాయేలీయులు ఆయుధాలతో, అంటే రథాలు మరియు బగ్గీలతో సన్నద్ధులై ఐగుప్తు నుండి బయలుదేరారు.

ఈ విధంగా, ప్రవక్త ప్రగాఢమైన భావనతో, దేవుని దయగల కార్యాలను స్మరించుకుంటూ తనను తాను బలపరుచుకుంటాడు, ఇలా అన్నట్లుగా: "ఇవే దేవుడు ప్రయాణించే బలమైన అశ్వసైనికులు మరియు వేగవంతమైన రథాలు."

9. నీవు నీ ధనుస్సు నుండి ఒరను తీసితివి. ఇది ఆ చిత్రంలోని మరొక భాగం. ఈ చిత్రంలో ఆయన అమోరీయుల రాజైన సీహోనుతోను, బాషాను రాజైన ఓగుతోను జరిగిన ఘర్షణను చేర్చాడు, దీని గురించి పాత నిబంధనలోని చారిత్రక గ్రంథాలు (సంఖ్యాకాండము 21:21–35; ద్వితీయోపదేశకాండము 2:24–3:11) మరియు కీర్తనలు (Ps. 135:11;

136:19–20) పూర్తిగా వివరించండి. ఎందుకంటే వారు సముద్రం దాటిన తరువాత, ఈ రాజులు వారిపై దాడి చేశారు, వారిని వారు ప్రభువు ద్వారా జయించారు. వినడానికి, "విల్లు" అనే పదానికి చాలా సరళంగా సైనికులు మరియు వారి ఆయుధాలు అని అర్థం. కొందరు ఊహించినట్లుగా, దీనిని ఆధ్యాత్మిక విల్లు అని అర్థం చేసుకోవలసిన అవసరం లేదు, ఎందుకంటే ప్రవక్త అదే పదాన్ని Ps. 78:9లో ఉపయోగించారని స్పష్టంగా తెలుస్తుంది: "యుద్ధ దినమున ఎఫ్రాయిమీయులు విల్లు ధరించి వెనుదిరిగారు," అంటే, ఎఫ్రాయిము గోత్రం ధైర్యవంతులు, యుద్ధం చేసేవారు, సైనిక సంప్రదాయం ఉన్నవారు, మొదలైనవి. "ప్రభువు తన ధనుస్సు నుండి ఒరను తీసివేసెను" అనే పదబంధం యొక్క అర్థం ఏమిటంటే ఆయన ఉపయోగించాడు.

ఆయన తన ప్రజలకు సేవ చేయుటలో తన సైనికులను పంపి, తన బలముతో తన ప్రజలను బలపరిచాడు. తద్వారా, తాను విజయాన్ని ఇస్తానని మరియు వారి శత్రువులకు శత్రువుగా ఉంటానని ఆయన వాగ్దానం చేసినట్లే, ఆయన ప్రజలు శత్రువులందరిపై విజయం సాధించి తప్పించుకోగలిగారు.

ఈ సందర్భంలో 'సెలా' అనే పదం మళ్ళీ వస్తుంది, ఇది ఇంతకు ముందు కూడా ఒకసారి చేర్చబడింది.17 ఈ పదం యొక్క నిజమైన అర్థం ఏమిటనేది, సంఘం యొక్క తొలి రోజుల నుండి నేటి వరకు గ్రీకు మరియు హీబ్రూ చర్చి పెద్దలందరి మధ్య చర్చించబడింది. సెప్టువాజింట్ అనువాదకులు దీనిని διάψαλμα, అంటే విరామం లేదా ఆపడం అని అనువదించారు. పద్యంలోని ఒక ఖాళీని లేదా అంతరాన్ని పూరించడానికి ఇది ఒక రకమైన చేర్పు అని చెప్పేవారితో నేను పూర్తిగా ఏకీభవిస్తున్నాను. మన లాటిన్ మరియు గ్రీకు కవులు కూడా తరచుగా తమ పద్యాల ఛందస్సును పూర్తి చేయడానికి పూరక పదాలను చేర్చవలసి వచ్చేది. లేకపోతే వాటిని విస్మరించవచ్చు, ఎందుకంటే అవి పద్యం యొక్క అర్థానికి ఏమీ జోడించవు, మొదలైనవి.

నీవు నదులతో భూమిని చీల్చావు. ఇప్పుడు ఆయన యోర్దాను గుండా మార్గాన్ని వివరిస్తున్నాడు. ఇవి కేవలం మానవీకరణలు మాత్రమే, ఇవి "కొండలు ఆనందముతో తమను తాము కట్టుకొనుచున్నాయి" అనే కీర్తన వచనంలో కూడా కనిపిస్తాయి.

(Ps. 65:12); అలాగే "పర్వతాలు పొట్టేళ్లలా, కొండలు గొర్రెపిల్లల్లా గంతులు వేశాయి" (Ps. 114:4) లో కూడా. ఇది ఒక అలంకారిక ప్రయోగం అని నేను అనుకుంటున్నాను, అంటే పర్వతాలు అనగా పర్వతాలపై నివసించే ప్రజలు. ఆయన ఇలా అంటున్నట్లుగా ఉంది: "నీవు నదులను విభజించగలవు, మనుష్యులు దీనిని చూశారు; అందువల్ల వారు దుఃఖిస్తారు, వారు ప్రసవిస్తారు (ఇది హీబ్రూ పదం యొక్క శక్తి), అంటే, ప్రసవించే వారి వలె వారు కూడా తీవ్రమైన బాధను అనుభవించారు, వారు వేదనలో ఉన్నారు. వారు కలవరపడి, వేదనకు గురయ్యారు, నీ ప్రజలతో నీవు ఎంత శక్తిమంతుడవో, నీ ప్రజలు నీటిలో నడవగలరో చూసి వారు తమ సొంత శక్తులపై నిరాశ చెందారు" (Joshua 5:1 చూడండి).

10. అగాధము తన స్వరమును వినిపించెను. ఆయన దానిని ἐπιφώνημα18 అనే అలంకారిక భాషలో సంగ్రహించి ఇలా చెప్పెను: "దేవుని ప్రజలకు సేవచేయు విషయాలు ఎంత లోతైనవో, ఎంత ఉన్నతమైనవో."