ఆత్మ యొక్క అనంతమైన విలువ

ఒకప్పుడు, అకౌంటెంట్‌గా ప్రసిద్ధి చెందిన, కానీ తన ఆత్మను నిర్లక్ష్యం చేస్తున్న ఒక గొప్ప వ్యక్తికి ఈ వాక్యాన్ని ప్రతిపాదించారని నేను విన్నాను. లాభనష్టాలకు సంబంధించిన ప్రశ్నగా భావించి, పరిష్కరించమని కోరుతూ అతని స్నేహితుడు ఒకడు ఈ ముఖ్యమైన ప్రశ్నతో అతని లెక్కల గదిలోకి అడుగుపెట్టాడు. "ఇది మీకు అత్యంత కీలకమైన సంబంధం ఉన్న ప్రశ్న కాదా? కాకపోతే, నేను దీన్ని మీపై బలవంతంగా రుద్దేవాడిని కాదు," అన్నాడు ఆ స్నేహితుడు. ఆ వాక్యం ఆ ప్రముఖ వ్యక్తి ఆత్మ పరివర్తనకు దోహదపడిందని అంటారు. ఈ విషయంపై మరింత వివరిస్తూ నేను ప్రతిపాదించేవి ఏవంటే — I. ఆత్మ యొక్క విలువను గమనించాలి; II. తన ఆత్మను కోల్పోయిన వ్యక్తికి ఏదీ నిజంగా మంచిది కాదు; III. అతను ఎంత సంపాదించినా, తన ఆత్మను కోల్పోతే, మిగతావన్నీ అతనికి శాపంగానే మిగిలిపోతాయి.

ఒకవేళ అతను తన ఆత్మను కోల్పోతే, అది "ఈ ప్రపంచమంతా" అయినా సరే, దానివల్ల పెద్దగా ప్రయోజనం ఉండదు; దానికి విరుద్ధంగా, అది ఒక పెద్ద శాపం అవుతుంది. కానీ ఆత్మ విలువ గురించి నేను ఎలా మాట్లాడగలను? నేను మాట్లాడటానికి ప్రయత్నించే ఏ ప్రశ్న కూడా నన్ను ఇంతగా నిస్సహాయంగా భావించేలా చేయదు, మరియు అది చెప్పడానికి ఏమీ లేదని కాదు, కానీ చెప్పడానికి చాలా ఉందని; ఆ విషయంపై ఆసక్తి లేదని కాదు, కానీ అది స్వతహాగా అత్యంత గొప్పది, అనంతమైనది కాబట్టి, దాని గురించి సరైన అవగాహన ఇవ్వకుండా లేదా కలిగి ఉండకుండా, దానిని కించపరుస్తానేమోనన్న భయంతోనే నేను దానిని ఎల్లప్పుడూ సమీపిస్తాను. నిజానికి, ఈ రాత్రి నేను చదివిన ఈ వాక్యభాగంపై ప్రసంగించడానికి నేను సాహసించలేనని నాకు ఎప్పుడూ అనిపిస్తుంది. నా జీవితంలో దానిపై నేను ఎప్పుడూ ప్రసంగించలేదు; ఎందుకంటే, నేను చెప్పినట్లుగా, నేను చెప్పగలిగినదంతా ఆ విషయాన్ని కించపరచడమే అవుతుందని నాకు ఎప్పుడూ అనిపించేది, ఎందుకంటే ఆత్మ విలువ మానవ ఊహలన్నింటినీ మించి ఉంటుంది. అయినప్పటికీ, కొన్ని విషయాలు ఉన్నాయి, వాటిని ఒక వ్యక్తి విపులంగా వివరించడానికి ప్రయత్నిస్తే, అతను మామూలుగా కన్నా ఆ విషయంపై చాలా స్పష్టమైన అవగాహనను ఏర్పరచుకోగలుగుతాడు.

అయితే, మొదటగా నేను చెప్పేదేమిటంటే, సంతోషం అనేది దానికదే ఒక మంచిదని, దానికదే కోరదగినది అని అందరూ అంగీకరిస్తారు. ప్రపంచంలో ఎక్కడైనా, నైతికంగా చురుకైన ప్రతి ఒక్కరూ దానిని దానికదే కోరదగినదిగా భావిస్తారు. ఇది ప్రతిఒక్కరూ అంగీకరించే ఒక ప్రాథమిక సత్యం, అందువల్ల ప్రతిఒక్కరూ, అన్ని కాలాల్లో, అన్ని ప్రదేశాల్లో ఏదో ఒక విధంగా దాని కోసమే అన్వేషిస్తూ ఉంటారు. వారు కోరుకునేది ఆనందాన్నే; దీని పట్ల ఉన్న కోరిక, మరియు దానిని ఒక పరమ శ్రేయస్సుగా పరిగణించడమే మానవ కార్యకలాపాలకు మూల చోదక శక్తి. మరోవైపు, దుఃఖాన్ని అందరూ ఒక పరమ చెడుగా, దానికదే తప్పించుకోవలసినదిగా భావిస్తారు. ఈ రెండు విషయాలు మనుషుల మనస్సులలో ఒక సహజ నియమం ప్రకారం ఒకదానికొకటి పూర్తి విరుద్ధంగా ఉంటాయి. ఈ విషయాల గురించి ఎటువంటి వివాదం లేదు — ఉండటానికి వీల్లేదు. ప్రతిఒక్కరూ వాటిని నిజమని అంగీకరిస్తారు, అందువల్ల ప్రతిఒక్కరూ ఒకదానిని పొందడానికి, మరొకదానిని తప్పించుకోవడానికి ప్రయత్నిస్తారు.

ఇక రెండవదిగా, మానవ ఆత్మ ఉన్న ప్రతి ఒక్కరికీ, అది ఈ రెండింటికీ లోనవుతుందని, అంటే సుఖదుఃఖాలు రెండింటినీ అనుభవించగలదని తెలుసు. చాలామంది మనుషులు ఆత్మ యొక్క అమరత్వాన్ని అంగీకరిస్తారు. నిజానికి, అది మనుషులకు వారి స్వభావపు అనివార్యత వలన తెలిసిన సత్యమే అనిపిస్తుంది; తమ స్వభావము వలన తెలిసిన దాని సత్యం గురించి ఊహాగానాలు చేయడం మొదలుపెడితే తప్ప, వారు దానిని ఎన్నడూ సందేహించరు. వారు అలా చేసినప్పుడు, తాము సహజంగానే ధృవీకరించి, విశ్వసించేలా సృష్టించబడిన విషయాలనే ప్రశ్నిస్తారు; మానవ ఆత్మ యొక్క అమరత్వం కూడా అలాంటి విషయాలలో ఒకటిగా కనిపిస్తుంది. వారు దీనిని ఎంత బలంగా నమ్ముతారంటే, మరణశయ్యపై ఉన్న మనుషులు తాము నాశనమయ్యే స్థితిలోకి వెళ్ళబోతున్నామని నమ్మిన కేసులు చాలా తక్కువగా నమోదయ్యాయి; అయినప్పటికీ, ఇలాంటి కొన్ని కేసులు ఉన్నాయి; కానీ, గమనించండి, ఇది ప్రకృతి యొక్క సరళమైన భాష కాదు. తమ తెలివిని హింసించుకొని పరిణతి చెందని వారు, దాని సహజ నియమాలలో ఒకదాని ప్రకారం, ఆత్మ అమరమైనదని నమ్ముతారు. అడవిలోని అనాగరిక బిడ్డ వద్దకు వెళ్ళండి! మరణానంతరం, తాను అనంతమైన వేట ప్రదేశాలు గల ఒక ప్రాంతంలోకి వెళ్తానని, అది తనకు ఆనందమయమైన స్థితిని ఏర్పరచడానికి అవసరమైన ప్రతి అంశాన్ని కలిగి ఉంటుందని అతను నమ్ముతాడు; ఈ విధంగా అతనికి తన అమరత్వం గురించి మరియు సకల మానవుల ఆత్మల అమరత్వం గురించి ఒక భావన ఉంటుంది. ఇంతకంటే ఎక్కువగా, బైబిల్ దీనిని సమృద్ధిగా మరియు స్పష్టంగా బోధిస్తుంది, కానీ ఈ విషయం యొక్క ఈ విభాగంలోకి వెళ్ళడానికి నాకు సమయం లేదు. ఒక క్రైస్తవ సంఘంగా, మీరు దీనిని నమ్ముతారని నేను భావిస్తున్నాను, అందువల్ల, సమయం తక్కువగా ఉన్నప్పటికీ, మానవ ఆత్మ యొక్క అనంతమైన మరియు అగమ్యగోచరమైన విలువ గురించి మీరు ఆలోచించేలా చేయడానికి కొన్ని విషయాలను ప్రస్తావించి సరిపెట్టుకుంటాను.

ఆనందాన్ని అనుభవించే లేదా దుఃఖాన్ని సహించే ఆత్మ సామర్థ్యం నిరంతరం పెరుగుతూ ఉండాలి; అందువల్ల, అది జీవితంలో ముందుకు సాగేకొద్దీ ఎక్కువ ఆనందాన్ని లేదా బాధను అనుభవించగలుగుతుంది; ఇది కూడా మనం చాలా బాగా అర్థం చేసుకున్న మరియు నిజమని తెలిసిన విషయమే. కేవలం జంతువుల కంటే మనుషులు చాలా ఎక్కువ ఆనందాన్ని లేదా బాధను అనుభవించగలరని, లేదా చిన్న పిల్లల కంటే పెద్దవారు ఎక్కువ ఆనందాన్ని లేదా బాధను అనుభవించగలరని అనడంలో ఎటువంటి సందేహం లేదు. తెలివైన మనస్సు యొక్క ఆనందం లేదా దుఃఖం పొందే సామర్థ్యం నిరంతరం పెరుగుతూ ఉంటుందనేది దాని నియమం అని మన స్వంత చైతన్యం మరియు పరిశీలన ద్వారా మనకు తెలుసు. శిశువుకు ఆనందానికి మూలాలు చాలా పరిమితంగా ఉంటాయి; అంతా భౌతికంగానే కనిపిస్తుంది; దాని బాధ శారీరక నొప్పి, మరియు మొదట్లో దానికి ఒకవైపు పశ్చాత్తాపం అనే ఆలోచనతో ముడిపడి ఉన్న నొప్పి గురించి గానీ, మరోవైపు జ్ఞాపకాల నుండి ఉత్పన్నమయ్యే ఆనందం గురించి గానీ ఏమీ తెలియదు. అది ఒక చిన్న జంతువు లాంటిది — దాని కోరికలను తీర్చుకోవడం ఆనందాన్ని ఇస్తుంది, అయితే శారీరక నొప్పి సహజంగానే దుఃఖాన్ని కలిగిస్తుంది; కానీ దాని మనస్సు అభివృద్ధి చెందేకొద్దీ, నొప్పి మరియు ఆనందానికి మూలాలు నిరంతరం పెరుగుతాయి. దానికి ఆలోచనలు రావడం ప్రారంభమైన వెంటనే, దాని స్వభావం రీత్యా ఆ ఆలోచనలే నొప్పికి లేదా ఆనందానికి కారణమవుతాయి. బుద్ధి తన అన్ని విభాగాలలో అభివృద్ధి చెందుతున్న కొద్దీ, ఆనందానికి మూలాలు తెరుచుకుంటాయి; ఒకవైపు సుఖాన్ని అనుభవించే సామర్థ్యం, ​​మరోవైపు దుఃఖాన్ని అనుభవించే సామర్థ్యం పెరుగుతుంది. ఆ చిన్నారి క్రమంగా తన తల్లిదండ్రులను, తన చుట్టూ ఉన్నవారిని తెలుసుకుంటాడు; అతని తల్లి చిరునవ్వు సుఖానికి మూలం కాగా, ఆమె కోపపు చూపులు దుఃఖాన్ని కలిగిస్తాయి. అది పరిచయం చేసుకున్న ప్రతిదీ ఆనందకరమైన లేదా దుఃఖకరమైన భావోద్వేగాలకు కొత్త మూలాలను తెరుస్తుంది; జ్ఞానంలో అది ఎంతగా పురోగమిస్తుందో, ఈ మూలాలు అంతగా పెరుగుతాయి. అతను సద్గుణవంతుడైతే, అతని జ్ఞాన వృద్ధి అతని సుఖాన్ని పెంచుతుంది; అతని మనస్సు యొక్క నియమాలే — దేవుడు అతనిలో నిక్షిప్తం చేసిన ఉపదేశం వంటివి — అతని సుఖాలను పెంచుతాయి; మరియు అతను ఈ సాధనాలను ఎంతగా ఉపయోగించుకుంటాడో, అతని సుఖాన్ని అనుభవించే సామర్థ్యం అంతగా పెరుగుతుంది. బహుశా అతను ఇంకా పసివయసులోనే మార్పు చెంది, ఎదుగుతున్న కొద్దీ దేవుని గురించి, ఆయన పరిపాలన గురించి మరింత ఎక్కువగా తెలుసుకుంటూ, చివరికి నిత్య లోకంలోకి ప్రవేశిస్తాడు; అతను ముందుకు సాగుతూనే ఉంటాడు, తన ఆనందాన్ని పెంచే ప్రతి విషయాన్ని మరింత ఎక్కువగా నేర్చుకుంటూ, తన ఆనంద సామర్థ్యాన్ని నిరంతరం పెంచుకుంటూ ఉంటాడు.

అయితే గమనించండి; భవిష్యత్ లోకంలో మనుషుల సంతోషం లేదా దుఃఖం కలవనిదిగా ఉంటుందని బైబిలు మనకు తెలియజేస్తుంది; అంటే, భవిష్యత్ లోకంలో ప్రజలు ఏమాత్రం సంతోషంగా ఉన్నా, వారు పరిపూర్ణంగా సంతోషంగా ఉంటారు. ఇక్కడ ఉన్నట్లుగా అది మిశ్రమ పరిస్థితిగా ఉండదు; అక్కడ, సంతోషం కలవనిదిగా, సంపూర్ణమైనదిగా, నిరంతరం వృద్ధి చెందుతూ ఉంటుంది, మరియు ఇక్కడ దేవుణ్ణి దూషించే వారి దుఃఖం కూడా అలాగే ఉంటుంది — వారి దుఃఖం కలవనిదిగా మరియు శాశ్వతంగా పెరుగుతూ ఉంటుంది. ఒకరికి ఇక దుఃఖం మిగలదు — మరొకరికి ఇక ఆనందం ఉండదు.

కానీ మళ్ళీ, ఈ సుఖం లేదా దుఃఖం, సందర్భ స్వభావం రీత్యా, అన్ని విధాలుగా నిరంతరం పెరుగుతూనే ఉండాలి. మొదటిది, అది నిరంతరం కొనసాగడం వలన పరిమాణంలో పెరుగుతుంది. ఒకవేళ ఆ వ్యక్తి శాశ్వతంగా ఇకపై దుఃఖాన్ని గానీ, సుఖాన్ని గానీ పొందకుండా, ఆ స్థాయి స్థిరంగా ఉంటుందని అనుకున్నా కూడా, నేను ప్రస్తావించిన మనో నియమం ప్రకారం మరియు సందర్భ స్వభావం వల్ల, అది నిరంతరం కొనసాగడం అనే వాస్తవం వలనే దాని పరిమాణం నిరంతరం పెరుగుతూనే ఉంటుంది. రెండవది, సుఖం లేదా దుఃఖం యొక్క స్థాయి ఒకవైపు సుఖాన్ని, మరోవైపు దుఃఖాన్ని కలిగించే సాధనంగా మారుతుంది. నిరంతరం జ్ఞానాన్ని కూడగట్టుకోవడం వల్ల సుఖం నిరంతరం పెరుగుతుంది. అనుభవించే లేదా బాధపడే సామర్థ్యం నిరంతరం పెరుగుతున్నందున, సుఖం లేదా దుఃఖం నిరంతరం పెరగాలి. ఇది ఒక సహజ నియమం యొక్క అనివార్య ఫలితం. మనస్సు నిరంతరం కొత్త ఆలోచనలను కలిగి ఉండాలి — అది పవిత్రత గురించి, పాపం యొక్క స్వభావం గురించి, మరియు ఒకదానిని నిషేధించి మరొకదానిని ప్రోత్సహించే అన్ని కారణాల గురించి మరింత తెలుసుకోవాలి, అందువల్ల, అపరాధ భావన పెరిగేకొద్దీ దుఃఖం కూడా పెరుగుతుంది. కానీ నా విషయంలోని ఈ భాగం గురించి నేను ఎక్కువగా చర్చించనవసరం లేదు.

కొంచెం ఆలోచించండి, మరియు అనంతమైన కాలం అంటే ఏమిటో ఒక అవగాహన ఏర్పరచుకోవడానికి ప్రయత్నించండి. ఒక్క క్షణం దానిని సూటిగా చూడండి, మరియు అమర ఆత్మ యొక్క అనంతమైన విలువను గ్రహించడానికి ప్రయత్నించండి. అది శాశ్వతంగా జీవించడమే; అది ఎప్పటికీ, నిరంతరం సుఖదుఃఖాలలో వృద్ధి చెందడమే, ఈ వృద్ధికి అంతం ఉండదు; ప్రకృతి నియమం ప్రకారం ఇది ఇలాగే జరగాలి. అందువల్ల, దేవుని విశ్వంలోని ప్రతి ఒక్క నైతిక జీవి, ఈ క్షణం వరకు విశ్వం మొత్తం కలిసి అనుభవించిన దానికంటే ఎక్కువ బాధను లేదా ఆనందాన్ని అనుభవించే కాలం తప్పక వస్తుందని చూడటం సులభం! ఈ రాత్రి, దేవుని సృష్టిలోని జీవులన్నీ తమ ఉనికి యొక్క మొదటి క్షణం నుండి ఇప్పటి వరకు ఎంత ఆనందాన్ని అనుభవించాయో లెక్కించగలిగితే, ఆ మొత్తం నిస్సందేహంగా చాలా గొప్పగా ఉంటుంది — మనకు పూర్తిగా ఊహకు అందనిది; అది మన భావనకు అతీతమైనది మరియు దానికి ఒక హద్దును మనం ఊహించలేము; అయినప్పటికీ, మనం చూసినట్లుగా ప్రతి ఆత్మ యొక్క ఆనందం నిరంతరం పెరుగుతూనే ఉంటుంది కాబట్టి, దాని యొక్క మొత్తం ఆనందం భగవంతుని విశ్వమంతటిలో ఇప్పటివరకు అనుభవించిన వాటన్నిటికీ సమానమయ్యే కాలం సహజంగానే రావాలి. కానీ ఇది కూడా కేవలం ఆరంభం మాత్రమే.

నిజానికి, ఇది మాత్రమే కాదు; ఇప్పటి వరకు ఈ విశ్వమంతా అనుభవించిన దానికంటే వంద, లక్ష రెట్లు ఎక్కువగా ప్రతి వ్యక్తి అనుభవించే కాలం కూడా వస్తుంది. ఇక ఇక్కడి నుండి ముందుకు సాగండి; సంతోషంగా ఉన్న ప్రతి వ్యక్తి, ఈ విశ్వంలోని అత్యున్నత అంకగణితం కూడా లెక్కించలేని కోటానుకోట్ల రెట్లు ఎక్కువగా అనుభవించే సమయం తప్పక వస్తుంది; ఎందుకంటే, గమనించండి, అది నిరంతరం పెరుగుతూనే ఉంటుంది, మరి అది మరీ నెమ్మదిగా పెరిగితే అప్పుడు ఏమవుతుంది?

ఒక జీవి ఈ భౌతిక విశ్వం మొత్తాన్ని, ఒక్కో ఇసుక రేణువు చొప్పున తొలగించే పనిలో నిమగ్నమై ఉందని అనుకుందాం. అతడు వెయ్యి సంవత్సరాలలో ఒక్క రేణువును మాత్రమే తీసుకోనివ్వండి, తన ప్రయాణంలో మరో వెయ్యి సంవత్సరాలు, అక్కడికి వెళ్ళడానికి మరో వెయ్యి, తిరిగి రావడానికి ఇంకో వెయ్యి సంవత్సరాలు గడపనివ్వండి, ఐదవ వంతు వెయ్యి సంవత్సరాలు గడిచాక మరో రేణువుతో బయలుదేరనివ్వండి, అలా మనం నివసించే ఈ భూగోళం మొత్తాన్ని తొలగించే వరకు కొనసాగించనివ్వండి. అతడు వెయ్యి సంవత్సరాలకు బదులుగా పది లక్షల సంవత్సరాలు తీసుకుని, ఈ భూగోళానికి ఈ భౌతిక విశ్వం మొత్తాన్ని జోడించనివ్వండి; అయినా కూడా ఒక అమరజీవి అది చేయగలడు, దాన్ని చేయడానికి పుష్కలంగా సమయం ఉంది. గుర్తుంచుకోండి, మీలో ప్రతి ఒక్కరూ దీన్ని మళ్ళీ మళ్ళీ చేయడానికి సరిపడా కాలం జీవించాలి, అయినా కూడా మీ ఉనికి ముగింపుకు దగ్గరవరు — అప్పుడు కూడా మీకు జీవించడానికి ఒక్క క్షణం కూడా తక్కువ ఉండదు! ఈ సమయమంతా మీరు సంపూర్ణంగా సంతోషంగానో లేదా సంపూర్ణంగా దుఃఖంలోనో ఉంటారు.

అంతేకాకుండా, ఇప్పుడు ఉన్న దేవుని ప్రతి జీవి, విశ్వంలోని సకల జీవరాశులు ఇప్పటివరకు పొందిన దానికంటే ఎక్కువ తెలుసుకునే, ఎక్కువ అనుభవాన్ని పొందే సమయం తప్పక వస్తుందని సులభంగా చూడవచ్చు. విశ్వంలోని ప్రతి జీవి, తన ఉనికిలో ఏదో ఒక క్షణంలో, విశ్వంలోని సకల జీవరాశులు ఇప్పుడు అనుభవించగల లేదా అనుభవించగల దానికంటే ఎక్కువ ఆనందాన్ని లేదా గొప్ప దుఃఖాన్ని అనుభవించగల సామర్థ్యాన్ని కలిగి ఉంటుంది. దాని గురించి ఆలోచించండి! ఆనంద సామర్థ్యానికి హద్దులు లేని, నిరంతర వికాసమే దాని నియమమైన మనస్సు గురించి ఒక్కసారి ఆలోచించండి! అటువంటి ఆత్మను చూడండి! ఏమిటి? సర్వశక్తిమంతుడైన సృష్టికర్త ఉన్నంత కాలం నిరంతరం కొనసాగుతూ, మార్పులేని నిరంతర వికాస నియమం కింద స్థిరపడి ఉంది! అన్ని పరిమిత భావనలను పూర్తిగా అధిగమించేంతటి ఆనందాన్ని లేదా దుఃఖాన్ని అనుభవించగల సామర్థ్యం ఉన్న అటువంటి ఆత్మ యొక్క అనంతమైన మరియు పూర్తిగా అర్థం చేసుకోలేని విలువ గురించి ఒక్కసారి ఆలోచించండి!

ఈ రాత్రి ఇక్కడ ఉన్న ఏ బిడ్డనైనా తీసుకుందాం అనుకుందాం; ఆ బిడ్డ తన ఉనికిలో ఇంత దూరం ప్రయాణించి, ఇప్పటి వరకు దేవుని సృష్టి అంతా అనుభవించిన దానికంటే ఖచ్చితంగా ఎక్కువ ఆనందాన్ని లేదా బాధను అనుభవించినప్పుడు, అతను తన జీవితాన్ని ప్రారంభించినప్పటి కంటే అనుభవించడానికి లేదా బాధపడటానికి ఒక్క అణువంత కూడా తక్కువ ఉండడు; అతను దాని ముగింపుకు తొలి క్షణం కంటే అతి స్వల్పమైన అణువంత కూడా దగ్గరగా లేడు. అతను సంతోషంగా ఉన్నాడని అనుకుందాం, అతను దేవుని గురించి మరింత తెలుసుకునే, మరియు ఆయన పరిపాలనను మరింతగా అనుభవించే సమయం వస్తుంది — అతను ఇప్పుడు సృష్టించబడిన విశ్వం మొత్తం జీవించిన దానికంటే ఎక్కువ కాలం జీవించి ఉంటాడు — మరియు అప్పుడు అతను చుట్టూ చూసి ఇలా చెప్పగలడు, "నా పుట్టుకకు ముందు దేవుని సృష్టిలోని సకల జీవుల మొత్తం వయస్సు కంటే ఇప్పుడు నా వయస్సు ఎక్కువ; నేను వయసులో పెద్దవాడిని, ఎక్కువ అనుభవం కలవాడిని, నేను సమాధి చేయబడక ముందు అందరూ అనుభవించిన దానికంటే ఎక్కువ ఆనందాన్ని పొందాను." అప్పుడు ఏమిటి? అతను కోటానుకోటి రెట్లు ఎక్కువగా, ఇంకా ఎక్కువగా, ఇంకా ఎక్కువగా ఆనందాన్ని పొందే వరకు, పరిమితమైన భావన అంతా మునిగిపోయి, మింగివేయబడే వరకు, అలా అలా, అలా అలా జీవిస్తూనే ఉంటాడు. కానీ ఇదంతా అయ్యాక అతను జీవించడానికి లేదా ఆనందించడానికి ఏమైనా తక్కువ అవుతాడా? ఓహ్, అస్సలు కాదు! ఎందుకంటే, అతను ఇప్పుడే మొదలుపెట్టాడు, మరియు అతని ఉనికికి అంతం లేదు కాబట్టి, దాని ముగింపునకు అతను మొదటి క్షణం కన్నా ఏమాత్రం దగ్గరగా లేడు; అతను శాశ్వత జీవితపు తరంగాల శిఖరాలపై ముందుకు, ముందుకు, ముందుకు సాగిపోతూనే ఉంటాడు.

కానీ ఈ చిత్రాన్ని తిరగేయండి. దానిని చూసే సాహసం మనం చేయగలమా? ఒకానొక కాలం వస్తుంది, అప్పుడు మీరు దుఃఖంలో ఉంటే, "నేను ఇక్కడికి వచ్చినప్పుడు ఈ భగవంతుని విశ్వంలోని సకల ప్రాణులు అనుభవించిన దానికంటే ఎక్కువ దుఃఖం, పశ్చాత్తాపం, చేదు అనుభవం, మరియు వేదనను నేను అనుభవించాను" అని చెప్పగలుగుతారు. మరి అప్పుడు? అతను దీనిని సాధ్యమైనంత వరకు పెంచుకుంటూ పోనివ్వండి, చివరికి అతను ఇలా చెప్పగలిగేంత వరకు, "నేను బాధపడటం ప్రారంభించినప్పుడు ఉన్న ఏ ప్రాణీ నేను ఇప్పుడు అనుభవిస్తున్న ఈ దుఃఖాన్ని ఊహించి కూడా ఉండలేదు, అయినా నేను ఇక్కడికి మొదటిసారి వచ్చినప్పటి కంటే ఈ బాధ ముగింపుకు ఏమాత్రం దగ్గర కాలేదు." నిజానికి, ఇంతటి అగమ్యగోచరమైన విషయం యొక్క ఆలోచనలో మనసు పూర్తిగా లీనమైపోతుంది. శాశ్వతమైన ఉనికి గురించి ఎవరు అర్థం చేసుకోగలరు లేదా ఊహించగలరు? — అత్యంత తీవ్రమైన ఆనందాన్ని మరియు అత్యంత తీవ్రమైన వేదనను అనుభవించగల మనసుతో, సుఖదుఃఖాలలో, అంతులేని సంవత్సరాల చక్రంలో నిరంతరం ముందుకు సాగిపోవడమంటే ఏమిటో ఎవరు ఊహించగలరు? ఈ ప్రపంచంలో వ్యక్తిగత సామర్థ్యాలు అత్యంత వైవిధ్యభరితమైనవి; ఉదాహరణకు ఆ చిన్న పిల్లాడిని తీసుకోండి; అది ఏడుస్తుంది, కానీ ఆ కన్నీళ్లు దాని బుగ్గల మీద నిలిచి ఉండగానే, దాని తల్లి చిరునవ్వు నవ్వి, వాటిని తుడిచివేస్తుంది, మరియు అది నిశ్శబ్దంగా నిద్రలోకి జారుకుంటుంది. కొంతకాలానికి, అది పెద్దదై ఒక తత్వవేత్త అవుతుంది; అది చదివింది, అధ్యయనం చేసింది, ఆలోచించింది, మరియు దైవ నియమాన్ని ఉల్లంఘించింది. ఇప్పుడు పశ్చాత్తాపం మొదలవుతుంది, కానీ అది తప్పులు మరియు నేరాలలో ముందుకు సాగుతూ, బైరన్ చేసినట్లే విజ్ఞాన శాస్త్ర శిఖరాలను అధిరోహిస్తుంది, తన క్రింద ఉన్న అజ్ఞానుల సమూహాన్ని ఆ శిఖరాల నుండి ఒకరకమైన ధిక్కారంతో చూస్తూ. కానీ అతనికి ఎంత ఎక్కువ తెలిస్తే మరియు తన జ్ఞానాన్ని ఎంత దుర్వినియోగం చేస్తే, అతని దుఃఖించే గుణం అంత పెరుగుతుంది, చివరికి, అతను జ్ఞానమనే ఉన్నత శిఖరంపై కూర్చున్నప్పటికీ, అత్యంత తీవ్రమైన వేదనతో పీడింపబడతాడు — ఆ వేదన గురించి ఒక అజ్ఞాన మనస్సుకు ఏమాత్రం తెలియదు. అతని హృదయంలో అత్యంత తీవ్రమైన దుఃఖపు ఊటలు తెరుచుకుంటాయి, వాటితో అతనికి తన తొలి సంవత్సరాలలో ఏమాత్రం పరిచయం లేదు. మేధో వికాసంలోని ప్రతి అడుగు అతని ఆత్మపై దుఃఖపు వరద గేట్లను మాత్రమే తెరిచింది. అతడు పాలిపోయి, దీనస్థితికి రావడం చూడండి, చివరికి తన ఉనికికి కారణమైన గడియను శపిస్తాడు. కానీ అతడు తన జ్ఞాపకాల నుండి తప్పించుకోగలిగితే — తన హతమైన గడియల చూపు నుండి, నిర్లక్ష్యం చేయబడిన అవకాశాల నుండి తప్పించుకోగలిగితే — అదెంత వరం! కానీ గమనించండి, అవన్నీ అతని వైపే చూస్తున్నాయి — అతని పాపాలు, అతని ప్రతిభ, అతని సంపాదనలు అన్నీ అతడిని శాశ్వతంగా, ఎల్లకాలం హింసించడానికి అతని చుట్టూ మూగి ఉన్నాయి.