అధ్యాయం XVI: దేవుని ఆరాధన

1. దేవుడిని గానీ లేదా ఏదో ఒక శక్తిని గానీ ఆరాధించని మనుషులు మీకు అరుదుగా కనిపిస్తారు. భౌతికవాద దృక్పథంతో నిండిన నాస్తిక ఆలోచనాపరులు లేదా శాస్త్రవేత్తలు దేవుడిని ఆరాధించకపోయినా, వారు తరచుగా గొప్ప వ్యక్తులను, వీరులను లేదా తాము ఒక శక్తిగా భావించిన ఏదో ఒక ఆదర్శాన్ని ఆరాధించడానికి మొగ్గు చూపుతారు. బుద్ధుడు దేవుడి గురించి ఏమీ బోధించలేదు. దాని ఫలితంగా, ఆయన అనుచరులు ఆయన్నే ఆరాధించడం ప్రారంభించారు. చైనాలో ప్రజలకు దేవుడిని ఆరాధించడం నేర్పించనందున, వారు పూర్వీకులను ఆరాధించడం మొదలుపెట్టారు. నిరక్షరాస్యులు సైతం ఏదో ఒక శక్తిని గానీ లేదా ఏదో ఒక ఆత్మను గానీ ఆరాధించడం కనిపిస్తుంది. సంక్షిప్తంగా చెప్పాలంటే, మనుషులు ఆరాధించకుండా ఉండలేరు. మనిషి తప్పించుకోలేని ఈ ఆరాధన వాంఛను సృష్టికర్త అతనిలో సృష్టించాడు, తద్వారా ఈ వాంఛ ద్వారా నడిపించబడి, అతను తన సృష్టికర్తతో సహవాసం పొందగలడు లేదా ఆయనతో శాశ్వత సహవాసాన్ని ఆస్వాదించగలడు.

2. మరియు మొండితనం వలన దేవునిపై విశ్వాసం ఉంచని వారు, ఆయన ఉనికిని నిరూపించడానికి రూపకల్పన మరియు క్రమం ఆధారంగా వాదనలు వారి ముందు ఉంచినప్పటికీ, ఆయనను చూసినా కూడా విశ్వసించరు. దీనికి రెండు కారణాలు ఉన్నాయి. ఒకవేళ దేవుడు వారికి ప్రత్యక్షమై, తన దైవత్వాన్ని నిరూపించడానికి దైవిక తర్కం ఆధారంగా కారణాలు ఇస్తే, వారు ఆయనను అర్థం చేసుకోలేరు, ఎందుకంటే అటువంటి కారణాలు వారి మానవ తర్కం మరియు తత్వశాస్త్రానికి అందనివిగా ఉంటాయి. మరోవైపు, ఆయన మానవ జ్ఞాన సూత్రాలను అనుసరించి కారణాలు ఇస్తే, అప్పుడు కూడా వారు ఆయనను తృణీకరిస్తూ, “నిజమే, ఇవన్నీ మాకు తెలుసు. దేవుడు మనకంటే అంత గొప్పవాడేమీ కాదు, ఎందుకంటే ఆయన ఆలోచనా విధానం కూడా మనలాగే ఉన్నట్లు అనిపిస్తుంది. ఆయన మానవుడి కంటే కొంచెం ఉన్నతమైనవాడేమో, కానీ అంతకు మించి ఏమీ కాదు” అని అంటారు.

3. మానవుడు విశ్వంలో ఒక భాగం మరియు దానిని ప్రతిబింబించే అద్దం. అందువల్ల, కనిపించే మరియు కనిపించని సృష్టి అంతా అతనిలో ప్రతిఫలిస్తుంది. ఈ ప్రపంచంలో, సృష్టిని అర్థం చేసుకోగల ఏకైక జీవి అతనే. ఒకరకంగా చెప్పాలంటే, అతడు ప్రకృతి యొక్క భాష. ప్రకృతి మాట్లాడుతుంది, కానీ నిశ్శబ్దంగా. ప్రకృతి యొక్క ఈ నిశ్శబ్ద ఉచ్చారణలకు మానవుడు మాటలు కడతాడు.

4. మానవుడు పరిమితమైన జీవి; అందువల్ల అతని అంతర్గత మరియు బాహ్య ఇంద్రియాలు కూడా పరిమితమైనవే. కాబట్టి అతను సృష్టికర్త యొక్క సృష్టిలోని అన్ని అంశాలను గ్రహించలేడు. వాటన్నింటినీ తెలుసుకోవడానికి, అతనికి లెక్కలేనన్ని ఇంద్రియాలు అవసరం. మనకున్న కొద్దిపాటి ఇంద్రియాలు సృష్టిలోని మరియు దాని స్వభావంలోని కొన్ని అంశాలను మాత్రమే గ్రహించగలవు, అవి కూడా సంపూర్ణంగా కాదు. ఈ పరిమితులు ఉన్నప్పటికీ, హృదయానికి వాస్తవికతపై ఒక అవగాహన ఉంది, అది బుద్ధితో సంబంధం లేకుండా ఉంటుంది మరియు దాని సామర్థ్యాన్ని బుద్ధి అర్థం చేసుకోలేదు. మానవ కన్ను, స్వతహాగా చిన్నదైనప్పటికీ, అపారమైన దూరాలను వీక్షిస్తుంది మరియు మానవుడు స్వయంగా వెళ్ళలేని ప్రదేశాలకు చేరుకుంటుంది. అది లక్షల మైళ్ళ దూరంలో ఉన్న నక్షత్రాలను చూస్తుంది, వాటి కదలికలను గమనిస్తుంది మరియు వాటి కాంతిని ఆస్వాదిస్తుంది. అదే విధంగా హృదయ నేత్రాలు భగవంతుని యొక్క లోతైన విషయాలను వీక్షిస్తాయి, మరియు ఈ అంతర్దృష్టి మానవుడిని ఆయనను ఆరాధించేలా ప్రేరేపిస్తుంది, ఎందుకంటే ఆయన యందు మాత్రమే అతని హృదయ అవసరాలు శాశ్వతంగా సంపూర్ణంగా తీరతాయి.